Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης στη θαλάσσια επιτήρηση και ασφάλεια υπό το πρίσμα του δικαίου της θάλασσας και του διεθνούς δικαίου ανθρωπίνων δικαιωμάτων

Abstract

Σε σύγκριση με τις παραδοσιακές μορφές θαλάσσιας παρακολούθησης, η ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ) στη θαλάσσια επιτήρηση έχει ενισχύσει σημαντικά την ικανότητα των κρατών να εποπτεύουν τις δραστηριότητες στη θάλασσα. Ενώ το διεθνές δίκαιο που διέπει τον θαλάσσιο τομέα δεν ρυθμίζει την τεχνητή νοημοσύνη ως τέτοια, η χρήση τεχνολογιών επιτήρησης βασισμένων στην τεχνητή νοημοσύνη εγείρει κρίσιμα ερωτήματα σχετικά με την εφαρμογή των υφιστάμενων νομικών πλαισίων. Πιο συγκεκριμένα, η παρούσα διατριβή εξετάζει τις νομικές επιπτώσεις της θαλάσσιας επιτήρησης βασισμένης στην τεχνητή νοημοσύνη στο πλαίσιο του Δικαίου της Θάλασσας και του Διεθνούς Δικαίου για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. Χρησιμοποιώντας μια δογματική και αναλυτική προσέγγιση, εξετάζει τη σχετική διεθνή νομολογία και θεσμική πρακτική για να προσδιορίσει εάν η τεχνητή νοημοσύνη μεταβάλλει τις διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών ή τους τρόπους με τους οποίους αυτές οι υποχρεώσεις εφαρμόζονται στην πράξη. Η ανάλυση καταδεικνύει ότι, ενώ η τεχνητή νοημοσύνη δεν τροποποιεί το κανονιστικό περιεχόμενο των υποχρεώσεων των κρατών, επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο αυτές οι υποχρεώσεις ενεργοποιούνται στη θάλασσα. Συγκεκριμένα, η επιτήρηση που βασίζεται στην τεχνητή νοημοσύνη επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη αποκτούν γνώσεις, ασκούν έλεγχο και λαμβάνουν αποφάσεις που επηρεάζουν τα άτομα σε θαλάσσια περιβάλλοντα. Η διατριβή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στις τεχνολογίες θαλάσσιας επιτήρησης δεν εκφεύγει των υφιστάμενων διεθνών νομικών πλαισίων, αλλά μάλλον αποκαλύπτει τον τρόπο με τον οποίο οι νομικές έννοιες, που αναπτύχθηκαν σε ένα προηγούμενο τεχνολογικό πλαίσιο, πρέπει να προσαρμοστούν σε ένα νέο αναδυόμενο επιχειρησιακό περιβάλλον.Compared to traditional forms of maritime monitoring, the integration of Artificial Intelligence (AI) into maritime surveillance has significantly enhanced States’ ability to monitor activities at sea. While international law governing the maritime domain does not regulate AI as such, the use of AI-based surveillance technologies raises critical questions regarding the application of existing legal frameworks. More specifically, this thesis examines the legal implications of AI-based maritime surveillance under the Law of the Sea and International Human Rights Law. Using a doctrinal and analytical approach, it examines relevant international jurisprudence and institutional practice to determine whether AI alters States’ international obligations or the ways in which those obligations are applied in practice. The analysis demonstrates that while AI does not modify the normative content of States’ obligations, it does affect how these obligations are triggered at sea. In particular, AI-based surveillance influences how States acquire knowledge, exercise control, and make decisions affecting individuals in maritime contexts. The thesis concludes that the use of AI in maritime surveillance technologies does not fall outside existing international legal frameworks, but rather reveals how legal concepts, developed in an earlier technological context, are required to adapt to a newly emerging operational environment.