Η αρχή της υπεροχής του ενωσιακού δικαίου: οι σύγχρονες εξελίξεις υπό το πρίσμα του άρθρου 4 ΙΙ ΣΕΕ και του άρθρου 53 ΧΘΔΕΕ

Abstract

Αντικείμενο της παρούσας διπλωματικής εργασίας αποτελεί η αρχή της υπεροχής του ενωσιακού δικαίου, η οποία θα ιδωθεί υπό το πρίσμα της εθνικής συνταγματικής ταυτότητας των κρατών μελών, όπως αυτή κατοχυρώνεται στο άρθρο 4(2) ΣΕΕ, και της αρχής της μέγιστης προστασίας, βάσει του άρθρου 53 του Χάρτη ΘΔΕΕ. Αρχικά, θα επιχειρηθεί μια εισαγωγή στην έννοια της υπεροχής και στην ενωσιακή νομολογία που την καθιέρωσε και στη συνέχεια θα παρατεθούν μερικές από τις σημαντικότερες αποφάσεις των συνταγματικών δικαστηρίων των κρατών μελών, οι οποίες αφορούν στη χρήση της συνταγματικής ταυτότητας ως ορίου στο ενωσιακό δίκαιο, πριν και μετά τη θέση σε ισχύ της Συνθήκης της Λισαβόνας. Τέλος, θα αναλυθεί ο τρόπος με τον οποίο το Δικαστήριο της Ένωσης μεταχειρίστηκε τη ρήτρα της εθνικής ταυτότητας, καθώς και οι δικαστικές του κρίσεις όσον αφορά τη δυνατότητα των κρατών μελών να εφαρμόζουν υψηλότερο επίπεδο συνταγματικής προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων από αυτό που παρέχει το δίκαιο της Ένωσης.The subject of this master's thesis is the principle of primacy of EU law, which is going to be examined in the light of national constitutional identity of member- states, as it is enshrined in article 4(2) TEU, and principle of maximum protection, pursuant to article 53 EU Charter of Fundamental Rights. At first, an introduction will be attempted to the notion of primacy and the EU case- law, by which it has been established. Thence, some of the most important judgments of the constitutional courts of member- states, that concern the use of constitutional identity as a limit to EU law, before and after the entry into force of the Lisbon Treaty, will be quoted. Finally, there will be an analysis of the way that the Court of Justice of the European Union considered the clause of national identity and of its judgments on the member- states’ possibility to apply a higher level of constitutional protection of fundamental rights than the level of protection that the EU law offers.