Ζητήματα ποινικοποίησης στη σύγχρονη ποινική νομοθεσία: υγειονομική κρίση, διασπορά ψευδών ειδήσεων

Abstract

Το ποινικό δίκαιο αποτελεί το σύνολο των κανόνων δικαίου οι οποίοι ρυθμίζουν τον τρόπο άσκησης της ποινικής εξουσίας της Πολιτείας σε όλα τα επίπεδα, στα οποία εκδηλώνεται, και σκοπός του είναι η διερεύνηση του ποινικού φαινομένου. Αποτελεί το ισχυρότερο μέσο που έχει στη διάθεσή της η κρατική εξουσία και για το λόγο αυτό (πρέπει να) αποτελεί το τελευταίο καταφύγιο, με την έννοια πως επιβάλλεται μόνο στην περίπτωση που ηπιότερα μέσα δεν αντιμετώπισαν αποτελεσματικά μια κατάσταση. Ωστόσο, παρατηρείται πως μερικές φορές, και ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης, όπου εμφανίζεται μια έκτακτη συγκυρία, ο ποινικός νομοθέτης εξ αφορμής των κοινωνικών καταστάσεων, να προβαίνει σε ποινικοποίηση μορφών συμπεριφορών που δεν παρουσιάζουν την απαραίτητη ποινική απαξία, είτε διότι δεν έλαβε υπόψη την υφιστάμενη νομοθεσία, είτε για την εξυπηρέτηση έτερων σκοπιμοτήτων. Με τον τρόπο αυτό, η ασφάλεια του δικαίου τίθεται υπό αμφισβήτηση και δημιουργείται πλήγμα στο ορθολογικό ποινικό δίκαιο. Η παρούσα λοιπόν εργασία πραγματεύεται όλα τα ανωτέρω, επιχειρώντας να διερευνήσει εάν το ποινικό δίκαιο εργαλειοποιείται σε περιόδους κρίσης, και ειδικότερα σε περιόδους υγειονομικής κρίσης.Criminal law is the set of legal rules which regulate the way in which the State uses its authority at all levels at which it is exercised, and its purpose is to examine the criminal phenomenon. It is the most powerful legal instrument at the disposal of the State authority and for this reason (should be) is the last refuge, meaning that it is imposed when milder methods have not effectively dealt with a situation. However, it has been observed that sometimes, and particularly in times of crisis, when an exceptional circumstance arises, the criminal legislator, on the occasion of social situations, proceeds to criminalize specific forms of behavior that do not represent the necessary criminal value, either because it has not taken into account the existing legislation or in order to serve other purposes. In this way, the certainty of the law is jeopardized and a threat to criminal law is created. This thesis therefore addresses all of the above, attempting to address whether criminal law is being instrumentalized to serve political purposes in the years of the health crisis.