Ντοκιμαντέρ και κρίση: η εξέλιξη του ελληνικού ντοκιμαντέρ στα χρόνια της κρίσης – η κρίση μέσα από το ντοκιμαντέρ

Abstract

Το ελληνικό ντοκιμαντέρ δεν μένει ανεπηρέαστο από την οικονομική κρίση των τελευταίων ετών. Προκύπτει, λοιπόν, το ερώτημα του πώς αναδιαμορφώνει η κρίση το ελληνικό ντοκιμαντέρ, δηλαδή πώς μεταβάλλεται η συνολική παραγωγή και πώς διαμορφώνεται ο λόγος του ντοκιμαντέρ στα χρόνια της κρίσης. Η παρούσα μελέτη εξετάζει το τοπίο του σύγχρονου ελληνικού ντοκιμαντέρ μέσα από το συνδυασμό ποσοτικής έρευνας και ποιοτικής ανάλυσης, με σκοπό την πληρέστερη δυνατή προσέγγιση του πεδίου. Στο πρώτο στάδιο πραγματοποιείται χαρτογράφηση του τοπίου του ελληνικού ντοκιμαντέρ με βάση τις ελληνικές παραγωγές που συμπεριλήφθηκαν στο πρόγραμμα του Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης με έτη παραγωγής 2006-2015, που πλαισιώνουν ισομερώς το 2010, δηλαδή το έτος που ξεκίνησε η κρίση. Παρακολουθείται η εξέλιξη της συνολικής παραγωγής, των διαφορετικών τύπων παραγωγής και της θεματολογίας μέσα στο χρόνο. Στο δεύτερο στάδιο μελετάται ο λόγος του ντοκιμαντέρ της κρίσης. Εντοπίζονται και αναλύονται τα βασικότερα ρητορικά σχήματα των ντοκιμαντέρ που είναι αφιερωμένα στην κρίση, προκειμένου να αναδειχθούν οι τρόποι αναπαράστασης της κρίσης μέσα από το ντοκιμαντέρ, καθώς και η θέση που διεκδικούν οι Έλληνες ντοκιμαντερίστες στο δημόσιο διάλογο. Προκύπτει τελικά ότι η οικονομική κρίση, ενώ προκάλεσε σοβαρά ζητήματα χρηματοδότησης των παραγωγών, ώθησε το ελληνικό ντοκιμαντέρ να αναπτυχθεί, γεγονός που αποτυπώνεται σε ποσοτικό, αλλά και σε ποιοτικό επίπεδο.Greek documentary has not remained unaffected by the financial crisis of the past few years. The question then arises as to how the crisis reshapes Greek documentary, that is to say how the total production changes and how documentary discourse is shaped during the years of the crisis. The current thesis examines the scenery of contemporary Greek documentary through the combination of quantitative research and qualitative analysis, in order to achieve the wider possible approach to the field. In the first part, a mapping of the field of Greek documentary is carried out, through the Greek productions of 2006-2015 screened at Thessaloniki Documentary Festival. Observations are made concerning the evolution of total production, different types of production and thematology over time. In the second part, discourse of the documentary of crisis undergoes analysis. The most common rhetorical schemes of crisis-related documentaries are analyzed, in order to point out the different representations of the crisis through documentary. As it emerges, although the crisis has limited the financing of productions, it also boosted the evolution of Greek documentary, an impact detectable both on quantitative and qualitative level.